HẠ CHÍ – SỰ TÍCH VÀ PHONG TỤC

Tiết Hạ chí là một trong 24 tiết khí trời của Nông lịch phương Đông thường rơi vào ngày 21 hoặc 22 tháng 6 Dương lịch (khi kết thúc tiết Mang chủng) và kết thúc vào khoảng ngày 6 đến ngày 8 tháng 7 Dương lịch (khi tiết Tiểu thử bắt đầu). Hạ chí được hiểu như mùa hè nắng nóng sắp đến, nghĩa là sau Hạ chí, thời tiết sẽ càng oi bức hơn, mọi người đừng quên chuẩn bị biện pháp phòng chống say nắng và giải nhiệt nhé.

HẠ CHÍ – HIỆN TƯỢNG NGÀY DÀI, ĐÊM NGẮN

ha-chi-ngay-dai-dem-ngan

Theo thiên văn học, Hạ chí là tiết khí được xác định sớm nhất trong 24 tiết khí. Vào buổi trưa ngày Hạ chí, chí tuyến tại Bắc bán cầu sẽ mở ra ngày dài nhất trong năm. Ở khu vực Bắc Kinh, ban ngày vào Hạ chí có thể dài tới 15 giờ, và độ cao của mặt trời vào buổi trưa cao tới 73°32 ‘.

Bán cầu Bắc nhận được nhiều bức xạ mặt trời nhất vào ngày này, gần gấp đôi so với bán cầu Nam. Tuy nhiên, theo một quan điểm khác, vì đã đạt đến thời điểm ban ngày “dài nhất” trong năm, đồng nghĩa với việc ban ngày sẽ dần ngắn lại.

SỰ TÍCH DÂN GIAN VỀ NGÀY HẠ CHÍ

su-tich-ha-chi

Chuyện kể rằng cách đây rất lâu, gia đình có một cô con gái, cô gái rất khéo may vá, vì sự khéo léo của mình nên gia đình cô đã đặt tên cho cô là Xảo (Qiaojier). Cô không chỉ xinh đẹp, đoan trang mà còn nhân hậu, cộng với tài thêu thùa tinh tế nên khi Xảo trưởng thành, những người muốn thành thân tìm đến ngày càng nhiều. Cuối cùng, gia đình đã chọn gả cô cho một gia đình họ Triệu giàu có trong làng.

Vào ngày thứ ba sau khi kết hôn, theo phong tục, Xảo sẽ cùng chồng về nhà bố mẹ đẻ của cô. Trước khi quay lại, theo lễ tiết, bố mẹ chồng và chồng cô Triệu Tài, đã ra lệnh cho cô làm mười đôi tất, mười đôi giày và mười ví thuốc lá để mang về trước khi mặt trời lặn. Xảo hiền lành cho là thật nên sau khi về nhà bố mẹ đẻ, cô ấy không muốn sum họp với gia đình nên đã bắt tay vào làm ngay. Kết quả là, hôm đó khi mặt trời lặn, cô chỉ làm được bảy đôi tất, bảy đôi giày và bảy chiếc ví thuốc lá, và cô ấy không thể hoàn thành đủ. Cô vì sốt ruột mà khóc lớn, lúc này bà nội bước vào phòng, sau khi biết tình hình của cô, bà nói không cần lo lắng, có bà giúp cô.

Bà lão lấy sợi chỉ đỏ của cô ném lên trời, kết quả sợi chỉ đỏ bay càng lúc càng xa, cho đến khi bay về phía mặt trời, quấn quanh và thắt mặt trời lại hoàn toàn, giống như thả một con diều. Khi mặt trời sắp lặn ở phía tây, Xảo nhẹ nhàng kéo điểm cuối của sợi chỉ đỏ, và mặt trời lại được kéo về phía đông, ngày được dài thêm. Với sự giúp đỡ của bà, cô cuối cùng đã hoàn thành nhiệm vụ và giành được tình cảm của gia đình chồng. Nhưng kể từ đó, bố mẹ chồng yêu cầu cô làm thêm rất nhiều công việc may vá. Cuối cùng vào một ngày nọ, khi mặt trời đã lặn nửa chừng, sợi chỉ đỏ trong tay cô Xảo nhẹ nhàng bay lên kéo cô theo cùng, nhưng gia đình chồng không bắt lại được, cô không chút do dự về phía chân trời.

Sau đó, ngày này được gọi là ngày Hạ chí.

SINH HOẠT VÀO NGÀY HẠ CHÍ

sinh-hoat-ha-chi

Sau Hạ chí, thời tiết sẽ rất oi bức, trọng tâm của việc chăm sóc sức khỏe trong khoảng thời gian này là chống say nắng và hạ nhiệt. Trước hết, “tâm yên thì tự nhiên mát lành”, bạn nên cố gắng giữ tâm trạng vui vẻ, tránh cáu gắt, phấn khích hay căng thẳng.

Trong những ngày này, người dễ bị khô miệng, nóng giận, chán ăn, thích hợp ăn một chút đồ ăn nhẹ, vừa ngon miệng, vừa giải khát.

Ví dụ như món canh đậu xanh, đậu xanh có vị ngọt, tính lạnh, có tác dụng bổ tim, lợi tiểu, và làm hết khát, thanh nhiệt, giải độc. Tốt nhất nên ăn cháo đậu xanh vào mùa hè để giải nhiệt, bồi bổ dạ dày.

Ngoài ra, còn có lá sen, có vị đắng, tính bình; quấn lá sen tươi, dùng lá sen tươi, hấp cơm hoặc pha trà với lá sen tươi có tác dụng giải nhiệt mùa hè.

Ngoài ra, các loại rau xanh, dưa và các loại rau củ quả chứa nhiều nước cũng là lựa chọn tốt như bắp cải, mướp, dưa leo,… đều là những thực phẩm tốt cho dạ dày.

PHONG TỤC TRONG NGÀY HẠ CHÍ

phong-tuc-tho-cung-to-tien-ha-chi

Mì Hạ chí

Có rất nhiều phong tục trong ngày hạ chí, trong đó phổ biến nhất là ăn mì. Ở hầu hết các vùng trong nước, có phong tục ăn mì vào ngày Hạ chí. Ví dụ như người dân ở khu vực Bắc Kinh thích ăn mì xào, trong khi ở một số khu vực phía Nam, mì thường được làm thành bánh kếp, nướng rồi kẹp với vỏ đậu, rau xanh, đậu phụ, thịt ba chỉ, … cúng gia tiên, cúng tổ tiên thì ăn sau cúng tổ tiên, cũng có thể biếu người thân, bạn bè.

Thờ cúng thần linh và tổ tiên

Hạ chí là thời điểm thu hoạch lúa mì, từ xa xưa người ta đã có phong tục ăn mừng mùa màng vào thời điểm này và làm lễ cúng tổ tiên, để cầu mong một năm thịnh vượng. Vì vậy, Lễ Hạ chí đã được đưa vào nghi lễ thờ cúng thần linh từ xa xưa. Vào thời nhà Chu, ngày Hạ chí tế thần có ý nghĩa dẹp nạn đói, chết đói. Hạ chí là ngay sau khi thu hoạch lúa mì, và người nông dân không chỉ tạ ơn thần linh vì một vụ mùa bội thu, mà còn cầu nguyện cho “mùa thu báo”. Trước và sau ngày hạ chí, một số nơi tổ chức đại lễ “mùa hè lúa mì”, đây là dấu tích của hoạt động “lễ hội mùa hè” thời xưa.

Cân trọng lượng

Trong ngày này, ở một số nơi có xu hướng cân trọng lượng. Nghe nói, sau khi cân vào ngày Hạ chí sẽ không sợ nhiệt độ cao, nóng bức. Ngày nay, tập tục cân vào ngày Hạ chí đã ít đi, nhưng ở thời cổ đại thiếu thuốc men, một khi ốm đau thì khó có thể hồi phục nhanh chóng, người ta rất thích thú với việc cân vào ngày Hạ chí. Điều này nhằm gửi gắm những lời chúc tốt đẹp của mọi người về một cuộc sống lâu dài và khỏe mạnh. Trong quá trình cân, nam nữ, già trẻ lần lượt xếp hàng để cân, có người báo cân, cảnh tượng rất sôi động.

LỜI KẾT

Đối với Việt Nam, Hạ chí là khoảng thời gian diễn ra các lễ hội ăn mừng sự may mắn và mùa màng bội thu. Hạ chí là thời điểm bắt đầu mùa hạ trong năm, đồng thời diễn ra sự biến đổi của khí hậu và thay đổi của phong thủy. Do thời điểm này, dịch bệnh dễ dàng phát triển nên bạn cần chủ động phòng tránh để bảo đảm sức khỏe cho bản thân và gia đình.

CTV: Sabine

Theo dõi Hoa Lạc để biết thêm nhiều thông tin nữa nhé!

Trung Tâm Hoa Ngữ Hoa Lạc

Website: https://hoalac.edu.vn/

Fanpage: https://www.facebook.com/hoalac.edu.vn/?ref=page_internal

Cơ sở 1: 23 đường số 3, KDC Kim Sơn, P. Tân Phong, Quận 7, Hồ Chí Minh.

Cơ sở 2: 30 đường số 3, P.9, Q. Gò Vấp, Hồ Chí Minh.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Hotline: 028.6276.0260
Chat Facebook
Gọi điện ngay